Filmklassiekers op het tweede gezicht
Abonneren

Abonneer je op nieuw verschenen recenties!

Voor meer informatie over het gebruik van deze website klik HIER.

    Laatst geplaatst

     

     

    Verwacht

     

     

    Filmposters

    1955: All that heaven allows (Douglas Sirk)

    DE REGISSEUR

    Voor een introductie op het werk van Douglas Sirk, zie het openingsartikel van de aan hem gewijde pagina.

    HET VERHAAL

    Een weduwe uit de gegoede middenklasse (Cary Scott gespeeld door Jane Wyman) wordt verliefd op haar, veel jongere, tuinman (Ron Kirby gespeeld door Rock Hudson). Deze relatie leidt tot veel roddels en afkeuring in de kennissenkring van Cary. Ook haar kinderen zijn tegen. Uiteindelijk kiest Cary voor het ophouden van de schijn en beëindigt ze de relatie met Ron. Als Ron een ernstig ongeval krijgt, ziet ze in dat ze de verkeerde beslssing heeft genomen. De film eindigt met Cary naast het ziektebed van Ron.

    COMMENTAAR

    De suburb van de jaren 50

    De film begint met de camera die inzoomt op een klein stadje. Het is herfst en de bomen hebben de meest prachtige herfsttinten (afbeelding 1). Reeds in de eerste beelden valt het gebruik van techni-color kleuren op. Het kleurengebruik is net niet natuurlijk, een tikje te mooi om waar te zijn. Het tweede dat opvalt zijn de huizen. Alle tuintjes zijn keurig aangeharkt, geen grassprietje staat verkeerd. We zijn in een geordende samenleving terecht gekomen, zo veel is duidelijk. In de loop van de film blijkt deze gemeenschap vooral van de buitenkant op orde, onderhuids broeit de nodige intollerantie. Wat dit betreft kan de openingsscene vergeleken worden met "Blue Velvet" van David Lynch (1986). Ik geef toe dat de vergelijking alleen voor de openingsscene geldt. Wat bij David Lynch onder de oppervlakte broeit, is veel absurder en overwachter dan hetgeen in "All that heaven allows" aan de orde is.

    De egocentrische kinderen

    Centraal thema in de film is de positie van Cary in het spanningsveld tussen haar geliefde en haar twee volwassen kinderen (Ned en Kay). Beide kinderen studeren  en zijn het huis uit. Zij bezoeken hun moeder af en toe. Ze zijn fel tegen de relatie met Ron, zowel vanwege het leeftijdsverschil als vanwege het klasseverschil. Met de keus tussen het geluk van hun moeder en het ophouden van de schijn hebben zij geen moeite!

    De hypocrisie van de kinderen blijkt op diverse plekken in de film. Op het moment dat Cary bij Ron wil intrekken worden ze zeer sentimenteel over de ouderlijke woning. Als Cary de relatie met Ron heeft verbroken, is van deze sentimentaliteit weinig meer te merken. Het huis is te groot voor Cary in haar eentje en het best kan ze het maar verkopen. Helemaal cynisch wordt het als ze hun moeder een televisietoestel cadeau doen tegen de eenzaamheid, net nadat ze de relatie van hun moeder kapot hebben gemaakt (afbeelding 2 en 3). We zien het droevige gezicht van Cary weerspiegelt in het beeldscherm. Als de filmetikette van die jaren geen happy end hadden voorgeschreven zou dit een prachtig einde zijn geweest.

    Als de kinderen aan het begin van de film voor de eerste keer thuis komen, en van een Ron nog niets weten, is er een prachtige scene waarin vooruitgelopen wordt op de spanning tussen Ron en de kinderen. Deze scene is als clip opgenomen. Onderstaand enkele opmerkingen naar aanleiding van deze clip:

    - 0:01: Kinderen arriveren terwijl Cary bezig is met een boeket dat ze van Ron heeft gehad. We zien de kinderen arriveren in de spiegel. Hier wordt al gesymboliseerd dat de kinderen tussen Ron en Cary in zullen komen te staan.
    - 0:40: Kay begint Harvey te promoten als een mogelijk nieuwe partner. Dat Harvey net zo veel ouder is als Ron jonger ligt blijkbaar niet gevoelig.
    - 0:50: Kay haalt voor de eerste maal Freud aan. Ze zal dat in de loop van de film nog vele malen doen. Ze is sociaal werkster van beroep en loopt blijkbaar weg met Freud. Hoe serieus Sirk dit heeft bedoeld weet ik niet, maar tegenwoordig komt het meer over als het komische element in de film.
    - 1:30: Kay (en later ook Ned) leveren commentaar op de sexy jurk van hun moeder. Het commentaar is in de vorm van een compliment, maar de ondertoon is dat ze het niet vinden passen bij haar status van weduwe.
    - 1:40 - 1: 59: Kay en Cary bespreken het Egyptische gebruik om de weduwe levend tezamen met haar echtgenoot te begraven. Als Kay zegt dat we dat nu niet meer doen antwoord Cary: "Is dat zo?". Een duidelijke indicatie dat Cary zich in figuurlijke zin begraven voelt in haar als rol als weduwe. Onderstaand een letterlijke weergave van deze cruciale dialoog.

    Kay Scott: Personally, I've never subscribed to that old Egyptian custom.
    Cary Scott: What Egyptian custom?
    Kay Scott: Of walling up the widow alive in the funeral chambers of her dead husband along with his other possessions. The theory being that she was a possession too. She was supposed to journey into dead with him. The community saw to it. Of course it doesn't happen anymore.
    Cary Scott: Doesn't it?

    Ron en zijn vriendenkring

    Ron en zijn vriendenkring worden in de film tegenover de kennissenkring van Cary gezet. Zo wordt Cary bijvoorbeeld wel makkelijk opgenomen in deze vriendenkring. Soms gaat het tegenover elkaar stellen wel heel nadrukkelijk en is het een beetje "over the top". Zo wordt het dicht bij de natuur leven van Ron wel heel erg benadrukt. In de eerste plaats natuurlijk zijn beroep als tuinman, maar ook de ideeën van Thoreau (terug naar de natuur) die hij omarmt en het huis (dat wel een blokhut lijkt) dat hij zelf gebouwd heeft. Als aan het eind van de film dan ook nog een ree voor het raam verschijnt levert dat welliswaar een heel mooi plaatje op maar is het melodrama bijna tastbaar (alleen de violen ontbreken nog, afbeelding 4).

    In de film wordt het gedachtengoed van Thoreau (nadruk op natuur en natuurlijk leven) geconfronteerd met de ideeën van Freud (onderbewuste, complexen, allemaal een beetje onnatuurlijk). Het lijkt er dus op dat Sirk het dwepen van Kay met Freud serieuzer heeft bedoeld dan we anno 2013 geneigd zouden zijn. 

    Invloed van de film

    In 2002 heeft Todd Haynes de bijna letterlijke remake "Far from heaven" gemaakt. De invloed van "All that heaven allows" rijkt echter verder. Minder letterlijk maar toch onmiskenbaar is de remake die Sirk-fan Fassbinder in 1974 met "Angst essen seele auf" heeft gemaakt.

    DATUM: 23 februari 2013

    EIGEN WAARDERING: 8

    Omstreden huwelijk (1955) on IMDb





    Reacties

    Commentaar
    Jouw naam/bijnaam
    Website url
    E-mail
    Vul deze captcha in
    Dit is een verplicht veld
    Filmposters