Filmklassiekers op het tweede gezicht
Abonneren

Abonneer je op nieuw verschenen recenties!

Voor meer informatie over het gebruik van deze website klik HIER.

    Laatst geplaatst

     

     

    Verwacht

     

     

    Filmposters

    1954: Dial M for murder (Alfred Hitchcock)

    DE REGISSEUR

    Voor een overzicht van het werk van Hitchcock, zie het openingsartikel van de aan hem gewijde pagina.

    HET VERHAAL

    Tony Wendice (Ray Milland) is een tennisprof in ruste, die financieel afhankelijk is van zijn rijke vrouw Margot (Grace Kelly). Deze heeft sinds ongeveer een jaar een relatie met de succesvolle detectiveschrijver Mark Halliday (Robert Cummings). Tony is daar achter gekomen via een liefdesbrief die hij uit de handtas van Margot heeft gestolen. Om haar tot een bekentenis te dwingen heeft hij haar een anonieme dreigbrief geschreven. De brief leidt echter niet tot een bekentenis aan hem, maar tot de storting van het gevraagde bedrag op de opgegeven bankrekening.

    Tony besluit tot drastischer maatregelen over te gaan, Hij neemt contact op met een schoolvriend die in het criminele circuit terecht is gekomen, en spreekt met hem af dat hij zijn vrouw uit de weg zal ruimen. Het moet er uitzien als een uit de hand gelopen inbraak. Om zichtzelf van een alibi te voorzien gaat hij die avond samen met Mark op stap. Hij geeft zijn schoolvriend een sleutel van het huis, en spreekt af op een bepaald moment te bellen zodat zijn vrouw aan de telefoon zal komen. De moordenaar zal dan vlak achter haar, tussen de gordijnen staan. 

    De opzet mislukt echter. In de worsteling die ontstaat weet Margot een schaar te pakken en deze in de rug van de overvaller te steken, die daarop overlijdt. Tony hoort de worsteling door de telefoon, en zegt tegen zijn vrouw dat hij onmiddellijk naar huis komt. In de tussentijd moet zij niets doen en overal van afblijven. Eenmaal thuisgekomen stuurt Tony Margot, die totaal overstuur is, de kamer uit en neemt de regie over. Hij steekt de liefdesbrief, die hij nog steeds in bezit heeft, in de zak van de dode indringer en belt de politie.

    Door enkele welgeplaatste opmerkingen van Tony ontstaat het beeld dat Margot doelbewust haar chanteur uit de weg heeft geruimd. Zij wordt hiervoor veroordeeld. Het is slechts aan de vasthoudendheid van Mark en de professionele twijfel van de politie-inspecteur Hubbard (John Williams) te danken dat de opzet van Tony nog net voor de ten uitvoer legging van de straf wordt doorzien.

    COMMENTAAR

    "Dial M for murder" heeft eigenlijk altijd in de schaduw gestaan van "Rear window", ook uit 1954. Misschien mede door deze onbekendheid haalde ik de film altijd door elkaar met "M-ein stadt sucht einen mörder" (Fritz Lang, 1931), ook een titel met "M" en met "mörder" erin. Hitchcock zelf beschouwde de film ook als een "tussendoortje". Misschien ontleende de film nog de meeste bekendheid aan de gebruikte 3D techniek, een technisch snufje waarmee de filmindustrie in die jaren de strijd aanging met de televisie. En laat mij die 3D nou net NIET zijn opgevallen. Onderstaand enkele punten die wel mijn aandacht hebben getrokken. Overigens begint de film de laatste jaren een beetje uit de schaduw van zijn "grote jaargenoot" te kruipen.

    In de eerste plaats is er de vertelstructuur. Net als in sommige andere Hitchcock films maakt "Dial M for murder" gebruik van de verdachte onschuldige, die zelf zijn onschuld maar moet zien aan te tonen. Zie voor een andere voorbeeld "The 39 steps" (1935).  Waar in "The 39 steps" de hoofdpersoon de moord echt niet begaan heeft, gaat het in "Dial M for murder" meer om het aantonen van noodweer. Tony wil het met zijn doortrapte manipulaties namelijk laten lijken op een moord in koelen bloede. Over vertelstructuur gesproken, meteen in het begin van de film laat Hitchcock ons in enkele effectieve scenes zien hoe de driehoeksverhouding tussen Tony, Margot en Mark in elkaar zit. Eerst komt Margot op in een witte jurk en geeft Tony een uiterst routineuze goede ochtend kus. Een paar beelden later zien we Margot terug in een vlammend rode jurk en in een innige omhelzing met Mark. Er is bijna nog geen woord gesproken, en toch weet je als kijker al hoe de vork in de steel zit.

    Het kleurgebruik is in deze film op meerdere punten het opmerken waard. Hitchcock hield ervan zijn "koele blondines" in een groene gloed af te beelden. Zie hiervoor de recensie en ook de illustraties bij "To catch a thief" (1955). In deze film is rood echter de kleur waarmee hoofdrolspeelster Grace Kelly geassocieerd  wordt. Niet alleen haar jurk is rood, maar tijdens de rechtbank-scene wordt ze gefilmd tegen een rode achtergrond (afbeelding 1). Kelly / Margot is in deze film dan ook geen koele blondine, de rol van koele kikker is hier weggelegd voor Tony. De inrichting van het appartement, waar de film zich grotendeels afspeelt, is gefilmd in verzadigde, warme, technicolor kleuren. Het geheel deed mij enigszins denken aan het kleurgebruik in het Douglas Sirk melodrama "All that heaven allows" (1955). Door het kleurgebruik ontstaat een soort cosy / huiselijke atmosfeer. Reeds bij Sirk was deze sfeer bedrieglijk, de huiselijkheid stond eigenlijk voor burgerlijke benepenheid. In "Dial M for murder" kan er, met een moorddadige echtgenoot, natuurlijk al helemaal geen sprake zijn van echte huiselijkheid.

    In het voorgaande is al opgemerkt dat de film zich grotendeels afspeelt binnen één ruimte (het is een bewerkt toneelstuk). Hitchcock had hiermee ervaring opgedaan in "Rope" (1948), en ook het reeds meermalen genoemde "Rear window" speelt zich grotendeels af in één appartement. Om het geheel niet monotoon te laten worden. kiest Hitchcock soms voor opmerkelijke cameraposities, zoals overviewshots vanaf het plafond (afbeelding 2).

    "Dial M for murder" was de eerste van drie films die Hitchcock met Grace Kelly zou maken. De andere twee waren "Rear window" (1954) en "To catch a thief" (1955). Kelly was in deze periode dus duidelijk een Hitchcock-favoriet. Toch is ze naar mijn mening niet de ster van de film. Die eer komt ex aequo toe aan Ray Milland als Tony Wendice en John Williams als inspecteur Hubbard. De eerste vanwege zijn diabolische grijns (afbeelding 3). Laatstgenoemde vanwege de manier waarop hij een soort van inspecteur Columbo (avant la lettre) neerzet, een beetje verstrooid maar met de deurkruk al in de hand toch nog even die strikvraag stellen.

    "Dial M for murder" is misschien geen topper uit de Hitchcock-collectie, maar zeker een plezierige film. Een mooie opwarmer voor "Rear window", de eerste film uit het Hitchcock retrospectief die ik eerdaags in theater Chassé ga zien.

    DATUM: 2 augustus 2014

    EIGEN WAARDERING: 7

    Dial M for Murder (1954) on IMDb

    Reacties

    Commentaar
    Jouw naam/bijnaam
    Website url
    E-mail
    Vul deze captcha in
    Dit is een verplicht veld
    Filmposters